Ιατρικές Πληροφορίες
  

Ατοπική δερματίτιδα - Έκζεμα

Η Ατοπική Δερματίτιδα/Έκζεμα είναι χρόνια αλλεργική δερματοπάθεια που επιδεινώνεται κυρίως τους χειμερινούς μήνες και συχνά υποτροπιάζει. Εκδηλώνεται με έκζεμα που συνοδεύεται από απολέπιση του δέρματος και έντονη φαγούρα και ορισμένες φορές από ορορροή.

Αφορά κυρίως παιδιά ηλικίας κάτω των 5 ετών, με τα βρέφη να παρουσιάζουν συνήθως τη βαρύτερη  εικόνα, σε συγκεκριμένα μέρη εντοπισμού. Καθώς μεγαλώνει το παιδί η Ατοπική Δερματίτιδα μπορεί να εμφανίσει τάσεις υποχώρησης διατηρώντας μόνο την ξηροδερμία. Στους ενήλικες εμφανίζεται στο 1-3% του γενικού πληθυσμού και σε συγκεκριμένα σημεία εντόπισης ( κυρίως καμπτικές επιφάνειες αγκώνων, γονάτων). Όπως συμβαίνει και με άλλες αλλεργίες, η ατοπική δερματίτιδα απαντάται συχνότερα σε οικογένειες με αλλεργική προδιάθεση.



Πως εκδηλώνεται η ατοπική δερματίτιδα



Για να τεθεί η διάγνωση της Ατοπικής Δερματίτιδας πρέπει να συνυπάρχουν 3 κριτήρια:

α) Ο έντονος κνησμός και ο συνοδός  ξεσμός που προκαλεί, ευθύνονται για τις περισσότερες βλάβες της ατοπικής δερματίτιδας.

β) Τυπικές εκζεματοειδείς – φυσαλιδώδεις βλάβες συνοδευόμενες ενίοτε από απολέπιση και εκροή ορώδους υγρού

γ) Συνύπαρξη άλλων αλλεργικών παθήσεων (αλλεργική ρινίτιδα, άσθμα, ατοπική δερματίτιδα) ή και θετικό ιστορικό αλλεργικών παθήσεων στην οικογένεια.



Που εντοπίζεται η ατοπική δερματίτιδα


Στα βρέφη και τα μικρά παιδιά, προσβάλει το πρόσωπο (κυρίως τα μάγουλα), το λαιμό και το στήθος και γενικά σημεία τα οποία το παιδί μπορεί να ξύσει. Σε μεγαλύτερα παιδιά και ενήλικες εμφανίζεται κυρίως στις εσωτερικές πλευρές των αγκώνων και των γονάτων (καμπτικές επιφάνειες) καθώς και στο πρόσωπο (ιδίως τα βλέφαρα) και τον αυχένα, ενώ σπανιότερα μπορεί να περιορίζεται στις παλάμες και πέλματα.




Ποιά είναι τα εκλυτικά αίτια



Τα εκλυτικά αίτια κατατάσσονται σε 4 κατηγορίες: τις ερεθιστικές ουσίες, τις λοιμώξεις, τις αλλεργίες και το stress.

Οι ερεθιστικές ουσίες προκαλούν κνησμό με απευθείας βλάβη του δέρματος. Σε αυτές συμπεριλαμβάνονται τα σκληρά σαπούνια, χημικά και απορρυπαντικά, τα μάλλινα ρούχα, η ζέστη και η εφίδρωση. Επιβάλλεται επομένως η χρήση ουδέτερων (χαμηλού PH) σαπουνιών, η ένδυση με βαμβακερά και η διατήρηση ενυδατωμένου και δροσερού δέρματος.

Οι πάσχοντες από Ατοπική Δερματίτιδα, αναλόγως της έκτασης των βλαβών και της έντασης του κνησμού, είναι επιρρεπείς και σε δερματικές λοιμώξεις από μικρόβια (κυρίως το χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο που επιδεινώνει τον κνησμό και το έκζεμα), μύκητες και ιούς (πχ. ερπητοϊούς).
Σε παιδιά που συνυπάρχουν και τροφικές αλλεργίες (κυρίως στο γάλα και στο αυγό, τα σιτηρά, τους ξηρούς καρπούς και τα φρούτα)  η λήψη των τροφών αυτών μπορεί επίσης να επιδεινώσει την Ατοπική τους Δερματίτιδα. Ο εντοπισμός των τροφών με δερματικά τεστ και εργαστηριακές εξετάσεις και η αποφυγή τους θα βελτιώσουν την νόσο.

Ποια είναι η θεραπεία της ατοπικής δερματίτιδας Η αποφυγή του κνησμού είναι η κυριότερη φροντίδα της θεραπευτικής αντιμετώπισης. Ιδιαίτερα σημαντική στην προσπάθεια αυτή είναι η συνεχής ενυδάτωση του δέρματος με ειδικές κρέμες ή αλοιφές ιδίως τους ξηρούς μήνες του έτους όπως και η απομάκρυνση κάθε «επιβαρυντικού» παράγοντα (π.χ. τροφής) από το περιβάλλον των ασθενών αυτών. Στον καθορισμό των παραγόντων αυτών θα σας βοηθήσει ο Αλλεργιολόγος.

Η ολιγοήμερη χρήση τοπικών κρεμών που περιέχουν κορτικοστεροειδή καθώς και τα αντιϊσταμινικά είναι πολύ αποτελεσματικά στην φάση των εξάρσεων. Η από του στόματος χορήγηση κορτικοστεροειδών μπορεί δώσει καλά αποτελέσματα σε σοβαρότερες περιπτώσεις.

Αν οι βλάβες από το κνησμό - ξεσμό επιμολυνθούν, απαιτείται και η χορήγηση αντιβιοτικών.




Οδηγίες πρόληψης – αποφυγής προς ασθενείς με ατοπική δερματίτιδα


Σε ασθενείς με Ατοπική Δερματίτιδα διαταράσσεται η συνοχή των κυτταρικών στοιβάδων, με αποτέλεσμα την τοπική αφυδάτωση και την ξηροδερμία.

Επομένως το κύριο βάρος της πρόληψης στρέφεται προς την διατήρηση της υγρασίας του δέρματος.


Ειδικότερα συστήνονται:

Αποφυγή παραγόντων που επιβεβαιωμένα επιδεινώνουν τις βλάβες (τρόφιμα, λάτεξ)       

Δροσερά και όχι συχνά ντους, αποφεύγοντας την έντονη τριβή κατά το στέγνωμα. Χρήση ουδέτερων σαπουνιών, φιλικών προς το δέρμα. Με τον τρόπο αυτό διατηρείται η φυσική λιπαρότητα του δέρματος που προστατεύει από την ξηροδερμία.                                                    

Συχνή/επαρκής ενυδάτωση του δέρματος με την χρήση τοπικών ενυδατικών σκευασμάτων και ειδικών ελαίων (baby oil).                                                                                                  

Αποφυγή εφίδρωσης – υπερθέρμανσης του δέρματος       
                                                                       
Αποφυγή χρήσης καθαριστικών, αποσμητικών, αντιβακτηριδιακών σαπουνιών που πιθανώς να επιτείνουν την ξηροδερμία.  

Μείωση stress

 Αποφυγή ξεσμού και εφαρμογής ερεθιστικών προς το δέρμα υφασμάτων (πχ νάιλον, μάλλινων)

« επιστροφή